Autor: Aleksander Jankowski
Oprawa: twarda
Format: 210x270 mm
Stron: 390
Ilustracji: 447
Mapy
ISBN 978-83-7096-678-2
Książka jest monografią unikalnej grupy XVII-XVIII-wiecznych kościołów
drewnianych, które autor nazywa "świątyniami o zdwojonej konstrukcji
ścian" i klasyfikuje jako przysłupowe, quasi-przysłupowe i
szkieletowo-dylowe. Budowle te, odkrywane i analizowane przez historyka
sztuki dobrze znającego historię technik ciesielskich, umiejętnie
rozpoznającego determinanty kulturowe i przyrodnicze budownictwa
drewnianego, jawią się jako zjawisko fascynujące. Rezultaty własnych,
kompleksowych badań architektonicznych autor konfrontuje ze źródłami
archiwalnymi, zarówno dokumentami rękopiśmiennymi, jak i starodrukami
(traktatami architektonicznymi, poradnikami budowlanymi, podręcznikami
gospodarowania, a nawet kalendarzami). Rozważania nad zdwojonymi
konstrukcjami ścian kościołów wielkopolskich, podejmowane w kontekście
ponadregionalnej wspólnoty ciesielstwa, wprowadzają także nowe, ważne
wątki poznawcze do stanu badań nad historią całego europejskiego
budownictwa drewnianego (np. krytycznie weryfikują poglądy na temat
genezy i stref występowania konstrukcji przysłupowej). Narracyjna
prezentacja wyników badań znajduje solidne oparcie w hasłach katalogu.
Walory merytoryczne książki podnoszą rysunki poglądowe połączeń
konstrukcyjnych oraz rzuty i przekroje, a w dokumentacji fotograficznej -
zdjęcia zwykle niedostępnych partii struktury architektonicznej
budowli.
Spis treści:
8. Od autora
9. Uwagi wstępne
13. Rozdział I
Kościoły drewniane z europejskiej perspektywy badawczej
Zasoby i początki badań
Geneza systemów konstrukcyjnych
Źródła koncepcji architektoniczno-przestrzennej
Styl
31. Rozdział II
Studia nad drewnianą architekturą sakralną w Polsce. Przegląd problemów
Pionierzy badan i dorobek okresu międzywojennego
Badania po II wojnie światowej
Drewniana architektura sakralna w syntezach historii sztuki polskiej
Kościoły drewniane w studiach etnograficznych
Świątynie w monografiach budownictwa drewnianego i ciesielstwa
Wybrane zagadnienia drewnianej architektury sakralnej
Kościoły drewniane w ujęciu regionalnym
Zdwojone konstrukcje ścian w literaturze przedmiotu
60. Rozdział III
Prolegomena do typologii i genezy zdwojonej konstrukcji ścian kościołów
Systemy słupowe
Teoria budowli przysłupowej
75. Rozdział IV
Świątynie o zdwojonej konstrukcji ścian
Charakterystyka zespołu Chronologia
Topografia
Założenia architektoniczno-przestrzenne
Fundatorzy
Budowniczowie
Cechy stylowe
101. Rozdział V
Typologia rozwiązań konstrukcyjnych
Struktura ścian
Systemy nośne dachu
Więźby
Kościoły o pierwotnie zdwojonej konstrukcji ścian
Kościoły o wtórnie zdwojonej konstrukcji ścian
127. Rozdział VI
Budowle o zdwojonej konstrukcji ścian w źródłach archiwalnych i polskich traktatach architektonicznych
135. Rozdział VII
Zagadnienia genezy zdwojonej konstrukcji ścian w budownictwie sakralnym Wielkopolski
151. Uwagi końcowe
153. Katalog obiektów
Wprowadzenie
Struktura hasła. Rzuty. Przekroje
Indeks typów konstrukcyjnych z numeracja katalogową
Kościoły przysłupowe
Kościoły quasi-przysłupowe
Świątynie szkieletowo-dylowe.
Kościoły o wtórnie zdwojonej konstrukcji ścian.
Kościoły (niezachowane) o niezdefiniowanym typie zdwojonej konstrukcji ścian
1. Błociszewo
2. Brody
3. Bronikowo
4. Buk
5. Bukowiec
6. Chojna
7. Dębnica
8. Domachowo
9. Gąsawa
10. Gogolewo
11. Golina
12. Gułtowy
13. Herburtowo
14. Jaktorowo
15. Jeżewo
16. Kalsko
17. Kiszkowo
18. Lęki Wielkie
19. Mączniki
20. Młodojewo
21. Niechanowo
22. Nowe Dwory
23. Oborniki
24. Oporowo
25. Popowo Kościelne
26. Potulice
27. Prochy
28. Słopanowo
29. Sokolniki
30. Sośnica
31. Stary Borków
32. Stary Gołębiu
33. Stary Gród
34. Sypniewo
35. Świerczyna
36. Wierzenica
37. Zakrzewo
38. Żabno
39. Żegocin
40. Żoń
41. Kórnik
42. Poznań
43. Pruśce
44. Runowo.
45. Samarzewo
Wykaz skrótów
Bibliografia
Spis ilustracji
Spis map
Spis tablic
Indeks miejscowości
Słownik wybranych terminów ciesielskich
Summary
Zusammenfassung |
